Üç Vadiden Kendine Yolculuk · Bölüm 79/96

Götürenler havuzdaki suyu azaltır; daraltanlar ise havuzun su tutma ve akıtma becerisini bozar. Dipte biriken tortular, havuzun görünen kapasitesini boş bir hayale dönüştürebilir. Boruların çeperlerinde birikenler, hem getirenleri hem götürenleri boğar. Bu yüzden motivasyon havuzunu okumak yalnızca suyun azalıp çoğalmasına bakmak değildir; havuzun iç yapısının ne durumda olduğunu da görmektir.
*
Motivasyon havuzumuzu işlek tutmadığımızda, sorun yalnızca o anki motivasyonu kullanmak değildir; sistemin bütününü tıkamaya başlarız.
Götürenler çoğu zaman daha görünürdür. Bir işe çok zaman harcarız, bir ilişki bizi yorar, sosyal medyada uzun süre kalırız, yanlış bir uğraşa kaynak akıtırız. Sonra havuzun seviyesi düşer.
Daraltanlar ise daha sinsi çalışır. Onlar havuzdan yalnızca su eksiltmez; havuzun su tutma, suyu dolaştırma ve gelen suyu işe yarar hâle getirme becerisini zayıflatır.
Yarım kalmış işler, sürekli ertelenen kararlar, tamamlanmamış konuşmalar, eski pişmanlıklar, taşınan kırgınlıklar, belirsiz sorumluluklar, dağınık ortamlar, çözümsüz bırakılmış ilişkiler, uzun süredir dokunulmayan korkular… Bunların her biri dipte bir tortu gibi birikebilir.
İlk başta çok büyük görünmezler. Ama zamanla havuzun içini doldururlar. Dışarıdan bakınca hâlâ bir kapasitemiz var sanırız. Oysa kullanabileceğimiz alan daralmıştır. Havuza su gelse bile eskisi kadar tutulmaz. Tutulsa bile rahatça dolaşmaz. Dolaşsa bile canlı bir akışa dönüşmez.
Bu yüzden bazen getirenler vardır ama motivasyon yine de yükselmez.
Dinleniriz ama dinlenmiş hissetmeyiz.
Sevdiğimiz bir işe otururuz ama akamayız.
Güzel bir fırsat gelir ama içimiz kıpırdamaz.
Çünkü sorun yalnızca suyun azlığı değildir; havuzun dibi tortuyla dolmuştur, kanallar daralmıştır, akışkanlık bozulmuştur.
Motivasyon zengini insan, motivasyonu nereye harcadığı kadar havuzun bakımına da özen gösterir.
Motivasyon cimrisinin havuzu gideri yeterli olmayan bir göl gibidir. Su yüzeyde durur; canlı bir döngüye girmez. Bir süre sonra ya buharlaşır ya da durgunlaşır.
Motivasyon fakirliği ise çoğu zaman motivasyonun yanlış yerlere harcanması kadar sistemin bakım görmemesiyle de ortaya çıkar. Havuz bir yandan gereksiz yerlere boşalırken, bir yandan mevcut kapasitesi de daralır.
Vara yoğa kullanımlar, sızdırmalar ve biriken tortular motivasyon sisteminin genel yapısını bozar. Motivasyon akışkanlığını kaybeder; balçığa döner. Getiren kanallar daralır. Havuzun dibi tortuyla dolar. Su tutma kapasitesi düşer. İyi yerlere harcadığımız motivasyon bile artık verimsizleşir; çünkü borular daraldığı için geçiş zorlaşır.
Bu yüzden yalnızca tek tek kullanımlara değil, bu kullanımların sistemi iyileştirip iyileştirmediğine de bakmamız gerekir. Dinlenmenin motivasyon üzerindeki güçlü etkisi de yalnızca boşalan havuzu doldurmasından gelmez; havuzun bakımına da katkı sağlar. Bazı akışlar su getirir, bazıları suyu korur, bazıları da havuzun yeniden işlek hâle gelmesine yardım eder.
Önemli olan yalnızca anlık akış değildir. Akışın, sistemin genel bakımına olumlu mu olumsuz mu katkı yaptığı da belirleyicidir. Bir sistem iyi bakım görmüyorsa, doğru akış bile zamanla tıkanıklığa dönüşebilir.
Bu yüzden daraltanları okumak önemlidir. Çünkü bazen motivasyon eksikliğini yeni su arayarak çözemeyiz. Önce havuzun dibindeki tortuyu, kanallardaki daralmayı, yıllardır biriken küçük tıkanıklıkları fark etmemiz gerekir.

← GÖTÜRENLER  |  İçindekiler  |  KAPASİTE VE ETKİSİ →

© 2026 Mustafa Acungil. Tüm hakları saklıdır. Bu kitap web sitesinde ücretsiz okunması için sunulur ve zaman zaman güncellenebilir (canlı kitap · Sürüm: 2026-07). Bağlantıyı paylaşmakta özgürsünüz; metni kopyalayıp başka yerde yayımlamak izne tabidir. Ayrıntı → Haklar ve Kullanım.